Khi tái cơ cấu nền kinh tế vẫn gắn với 4 chữ 'nhưng'

"Vững mạnh kinh tế quá trình mới đây đã có dấu hiệu suy giảm và thậm chí, có thể trở thành thử thách khó vượt lên nếu tư duy về thể chế giễu kinh tế, điều hành kinh tế của ta không có đổi mới", TS.Nguyễn Đình Cung, Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) nói.

Đây là phản hồi được TS.Nguyễn Đình Cung nêu tại hội thảo Bình chọn giữa kỳ kết quả cơ cấu lại nền kinh tế giai đoạn 2016-2020 do CIEM phối phù hợp với Chương trình Australia hỗ trợ canh tân kinh tế Việt Nam (Aus4Reform) doanh nghiệp ngày 5/9.

Thử thách khó khăn xong xuôi tiêu chí

Kết quả sơ bộ về tái cơ cấu nền kinh tế công đoạn 2016-2018 cho thấy, trong số 16 xác định phương hướng, chế độ lớn và 120 nhóm nhiệm vụ chấp hành ở cấp bộ ngành nghề được Nghị quyết 27/NQ-CP đưa ra, chỉ có 25,8% nhiệm vụ đã khai triển và có kết quả rõ ràng; 57,5% nhiệm vụ đang triển khai nhưng chưa có kết quả rõ ràng; 16,7% nhiệm vụ đã triển khai và chưa ra kết quả.

Bình chọn bình thường về 16 mục tiêu, định hướng lớn, CIEM đánh giá 24% mục tiêu cơ cấu lại dự kiến kết thúc; 32% có khả năng chấm dứt và 41% chỉ tiêu sẽ khó hoàn thành.

Cho nên, theo TS.Nguyễn Đình Cung, mặc dầu chất lượng tăng trưởng kinh tế được cải thiện, chế độ phát triển có đổi mới tích cực... song nền kinh tế vẫn gắn với 4 chữ "nhưng".

Thứ nhất, đó là hình thức phân bổ nguồn lực chưa đổi mới, nguồn lực về cơ bản chưa được phân bố lại theo hướng nâng cao hiệu quả.

Thứ hai, các dòng chảy lớn trong nền kinh tế như chuyển nông nghiệp sang kĩ nghệ dịch vụ, vùng quê sang thành phố, Nhà nước sang tư nhân hay khu vực chính thức thành phi chính thức... vẫn đang diễn ra rất chậm trễ.

Thứ ba, các động lực tăng trưởng hiện hành đã đến hạn và suy giảm năng lượng nội sinh cho vững mạnh kinh tế thời kỳ tới.

Thứ tư, việc duy trì tăng trưởng cao và vững bền như mức phát triển hiện tại là thách thức lớn giả dụ không thay đổi khác biệt về tư duy, canh tân thể dè bỉu, chỉ đạo điều hành phân bố, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực Nhà nước, và tạo cực vững mạnh động lực cho nền kinh tế.

PGS.TS Vũ Sỹ Cương, Học viện Vốn đầu tư, Bộ Tài chính cho rằng nền kinh tế đang không chỉ diễn ra bất cập trong phân bổ nguồn lực đầu tư mà còn có câu chuyện "trên bảo dưới không nghe" khi việc phân bổ nguồn lực, sử dụng nguồn lực ngân sách công chưa minh bạch và thiếu hiệu quả.

Cung cấp doanh nghiệp tiềm năng phát hành

Trong bối cảnh này, ông Cung cho rằng việc phải làm cho lúc này là phải có biện pháp để xử lý 4 chữ "nhưng". "Những giải pháp hiện có như Quyết nghị 19, Quyết nghị 35, giải quyết nợ xấu... cần phải tăng quy mô, vận tốc và bảo đảm tính thực chất, toàn vẹn, không cơ chế, nửa vời. Phải có nhóm chuyên gia độc lập đánh giá các dự thảo nghị định về vấn đề kiện kinh doanh, kiểm tra chuyên ngành nghề... trước khi trình Chính phủ. Cơ chế quản lý kinh tế của ta hiện thời là hình thức can thiệp quá sâu tham gia nội bộ đơn vị. Bí quyết quản lý này là phi kỹ thuật và phi hoạt động mua bán và rất bất có lí", TS.Nguyễn Đình Cung nêu quan niệm.

Theo đó, CIEM bắt buộc việc phân bổ nguồn lực cần thực hiện các biện pháp mạnh theo hướng hoạt động mua bán và thị trường hơn, tạo ra các doanh nghiệp tư nhân theo hướng thực hiện các giải pháp hỗ trợ những doanh nghiệp chiến thắng. Tập thích hợp các công trình đầu cơ quy mô lớn của tư nhân nội địa trong đóng gói công nghiệp, nông nghiệp, du lịch... Chọn, chỉ huy các địa phương, bộ có can dự giải quyết ngay vướng bận bịu về đất đai, không gian kinh doanh để đất đã giao đưa vào sử dụng. Khắc phục các bất có lí về thuế, nhập khẩu, các loại phí...

Về tái cơ cấu công ty nhà nước, theo TS.Nguyễn Đình Cung, thay vì nỗ lực tái cơ cấu công trình, doanh nghiệp thua lỗ, cần dồn vào một chỗ thực hiện tái cơ cấu trọn vẹn, dồn vào một chỗ đầu tư, hỗ trợ tổ chức tốt, có tiềm năng sản xuất. "Như rà roát, đào thải khoản trợ cấp với công ty nhà nước, thải trừ hành vi độc quyền; rà soát danh mục dự án đầu tư, chỉ đạo, hỗ trợ và dồn vào một chỗ thực hiện dự án tốt. Tập trung đầu cơ vào công ty quản trị tốt, đạt tỷ suất lãi/vốn chiếm hữu chí ít 20%/năm", CIEM đề nghị.

Khác biệt, theo người đứng đầu CIEM, tái cơ cấu nền kinh tế cần gắn với dành đầu tiên đầu tư phát hành hạ tầng và tăng mạnh vị thế vùng động lực lớn mạnh như Tp.HCM, Thủ đô... "Chúng ta kêu gọi thiên tài Việt Nam ở nước ngoài về đóng góp xây đắp kinh tế nội địa. Chúng ta trước nhất hãy phát huy hết trí óc người trong nước vì chừng mực nào thể chế giễu kinh tế còn bất cập, môi trường kinh doanh còn chưa minh bạch, người Việt còn phải ra Singapore để kiến thiết tổ chức thì người Việt Nam vẫn sẽ ra đi hay người Việt Nam ở nước ngoài cũng không dễ dàng trở về", ông Cung phản hồi.

Theo Đặng Hương

Vneconomy


Xem nhiều hơn: bat dong san