Bóng đá Myanmar và nửa thế kỷ tuyệt vọng tìm lại ngai quà

George Scott hình thành để chinh phục. Ông thích lưu lạc, thèm khát khám phá những nhân tố mới lạ, một bậc thầy và tiếng nói và phong tục địa phương. Ông cũng yêu thể thao, gần giống những người Anh khác, rất ham mê bóng đá.

Tham gia cuối thế kỷ 19, Scott có nhiệm vụ chấm dứt triều đại vua Thibaw Min và khuếch trương đế chế nhạo Anh ở Miến Điện. Nó được chấm dứt tham gia năm 1885. Đương nhiên, những nơi xa xăm và hoang dại được cai trị bởi các "saopha", tức "Chúa tể của bầu trời", vẫn nằm ngoài tầm giữ vững.

Scott là một kẻ xâm lược tàn bạo. Rất nhiều ngôi làng đã bị thảm sát. Nhưng trong đa số các trường phù hợp, ông nỗ lực tránh đổ máu nếu như có thể. Giải pháp chủ quản mà Scott dùng là thương lượng và… bóng đá.

Bóng đá Myanmar và nửa thế kỷ tuyệt vọng tìm lại ngai vàng - Ảnh 1.

George Scott (áo kẻ ngang) đứng giữa những người Myanmar bản địa trong một trận bóng đá.

Chẳng hạn, một ngày nọ ông tới bộ lạc Wa, nơi có toàn bộ "đoạn đường rải đầu lâu", đúng vào mùa săn đầu người. Thay vì dùng súng, Scott kể cho họ những câu chuyện cười bằng 4 thứ tiếng khác nhau. Đám người dã man này cười lăn cười bò, để rồi mời nhóm của ông vào làng và nhập tiệc.

Khi những miếng thịt sau cùng trôi xuống bao tử và các bát rượu đã cạn, Scott lôi ra quả bóng đá và dạy họ chơi. Những người Miến Điện ngay tức thì bị lôi cuốn và sau đó, trở thành môn thể thao được ưa thích trong suốt giai đoạn bị thống trị bởi đế quốc Anh.

Khả năng chơi bóng của người Miến Điện khiến cho những "ông thầy" của họ cũng phải kinh ngạc. Dễ hiểu bởi nó gần giống với trò trò chơi truyền thống ở non sông chùa chiền. Nó có tên gọi caneball, mỗi đội gồm 6 người và nỗ lực đưa qủa bóng đan bằng mây tham gia cái giỏ (trò này về sau được phục hưng và trở thành một môn thi đấu tại Sea Games 2013).

Bóng đá Myanmar và nửa thế kỷ tuyệt vọng tìm lại ngai vàng - Ảnh 2.

ĐT Myanmar giành chức Huy chương Tiến thưởng Asiad 1966.

Thế nên không có gì không thể tinh được khi thoát ly khỏi người Anh, với tên gọi Myanmar, nước này biến thành cường quốc bóng đá ở châu Á. Họ là Á quân châu Á (Asian Cup) 1968, vô địch Asiad 1966 và 1970, song song ách thống trị Đông Nam Á (SEA Games) với 5 lần đăng quang quẻ liên tục từ năm 1965 đến 1973.

Giai đoạn hoàng kim của Myanmar xong xuôi vào năm 1973, bởi không bao giờ giành một danh hiệu bất kỳ sau thời gian đó. Trong khoảng đội bóng mạnh nhất, họ trở thành một trong đội yếu nhất châu Á (năm 2012 rớt xuống địa điểm thứ 182 trong BXH FIFA).

Sự suy giảm đáng quá bất ngờ này đến trong khoảng cơ chế độc tài quân sự. Kinh tế Myanmar bị suy kiệt, đương nhiên bóng đá không còn chiếm được sự vồ cập. Thiếu thốn kinh phí hoạt động, cơ sở vật chất yếu kém, các cầu thủ tuần tự bỏ nghề trong khi kỹ năng trẻ không có không gian phát triển, "Sư tử châu Á" (biệt danh của ĐT Myanmar) chỉ là chú mèo vô hại.

Bóng đá Myanmar và nửa thế kỷ tuyệt vọng tìm lại ngai vàng - Ảnh 3.

Myanmar đang hồi sinh, dù còn lâu mới có thể quay về vị thế trước kia.

Người Myanmar không hài lòng để mọi chuyện tiếp tục diễn ra theo cách thức này. Trong phổ biến năm trở lại đây, nhất là khi cuộc cải cách dân chủ được bắt đầu, bóng đá ở tổ quốc chùa chiền cũng dần chuyển mình. Các sân vận động được xây đắp lại, hệ thống phân cấp được hoàn bị và giải đấu chuyên nghiệp (Myanmar League) thành lập năm 2009, dẫn đến đời sống cầu thủ được nâng cao.

Những đổi thay đã mang tới những kết quả tích cực ban đầu. Hồi mùa hè, Myanmar thuyết phục được Leeds, nhà quán quân Anh sau cùng trước khi giải đấu bậc nhất nước Anh được nâng cấp thành Premier League, đến Yangon du đấu. Và năm 2016, ĐT Myanmar tham gia đến bán kết AFF Cup và thua Thái Lan, đội sau đó lên ngôi quán quân.

Vẫn còn một chặng tuyến phố dài để Myanmar đòi lại vị thế bậc nhất, xứng đáng với biệt danh "Sư tử châu Á". Tất nhiên, ít ra họ cũng chẳng hề "những chú mèo" ngờ nghệch và Đành chịu.

Theo Thanh Đình

Trí thức trẻ


Xem tại: bat dong san