Di sản Vinashin: Xót xa gia tài 4.000 tỷ 15 năm hao tán

15 năm vẫn dở dang

Dự án nhà máy Công nghệ tàu thủy Dung Quất được Cơ quan Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam (Vinashin) phê phê duyệt đầu tư trong khoảng năm 2005, với tổng vốn đầu cơ khoảng 6.198 tỷ đồng, giao cho Công ty Công nghiệp tàu thủy Dung Quất làm nhà đầu tư (DQS).

Công trình đầu cơ thành nhị công đoạn, nhưng tới nay cả nhị giai đoạn đều chưa chấm dứt, khi mà hơn 4.000 tỷ đã rót vào dự án.

Thời kỳ 1 khởi công năm 2003, tới 04 tuần 10/2015 đã rót tham gia hơn 3.300 tỷ đồng. Dĩ nhiên, còn nhiều hạng mục dở dang, không đưa vào hoạt động như cầu tàu nhập nguyên vật liệu, khu nhà điều hành... Trong khoảng năm 2012, dự án đã nhất thời dừng.

Di sản Vinashin: Xót xa gia tài 4.000 tỷ 15 năm hao tán - Ảnh 1.

Nhà máy đóng tàu Dung Quất từng được Vinashin đặt rộng rãi kỳ vọng. Ảnh: DQS


Quá trình 2 khởi công năm 2007, tới tháng 10/2015 đã giải ngân hơn 979 tỷ đồng, song phổ thông hạng mục cũng dở dang không hoạt động. Dự án cũng phải dừng trong khoảng 2012.

Vinashin từng đặt tham vọng biến Nhà máy đóng tàu Dung Quất thành nơi đóng mới tàu có chuyển vận trọng đến 300.000 DWT, công suất đóng mới tàu đạt 1,1 triệu DWT/năm. Thế nên, các hạng mục đều được đầu cơ ở quy mô vô cùng hoành tráng.

Nhưng tới nay, hình hài nhà máy là một xưởng tu sửa tàu cũ, phổ quát hạng mục kiến thiết dở dang phải dừng vì càng làm cho càng lỗ. Còn bạn dạng thân Công ty TNHH MTV Công nghiệp tàu thủy Dung Quất cũng phải chuyển sang cho Tập đoàn Dầu khí vietnam (PVN) tiếp quản khi Vinashin sa lầy.

Tới nay, tổ chức kinh doanh này nằm trong danh sách đen 1 trong  12 dự án/công ty yếu kém của ngành nghề Công Thương. 

Suốt thời kỳ đầu cơ dự án, Thanh tra Bộ Xây đắp, Thanh tra Bộ Nguồn vốn, Thanh tra Chính phủ, Thanh tra Bộ Công Thương đã tham gia cuộc và cảnh báo phổ thông nguy cơ thất thoát, vung phí nghìn tỷ tại công trình này.

Sau thời sôi động, con tàu Dung Quất đã chìm dần cùng Vinashin. Ảnh: DQS
Di sản Vinashin: Xót xa gia tài 4.000 tỷ 15 năm hao tán - Ảnh 2.

Sau thời sôi động, con tàu Dung Quất đã chìm dần cùng Vinashin. Ảnh: DQS


Bỏ thì mất vốn, vương vít lại càng mất vốn

Như trên đã đề cập, Vinashin đặt mục tiêu đầy tham vọng cho nhà máy đóng tàu này nên các hạng mục được đầu tư đều rất "khủng". Nhưng khi chiến lược phá sản, thì những hạng mục ấy lại trở thành "cục nợ" khó gỡ của nhà máy này.

chả hạn, hạng mục ụ tàu số 2 là một trong những hạng mục lớn nhất của nhà máy. Tiêu chí của Vinashin là để có thể đóng mới tàu 300.000 DWT, nâng công suất của nhà máy lên 1.100.000 DWT. Tổng giá trị gói thầu là hơn 600 tỷ đồng.

Nhà đầu tư đã thanh toán cho các nhà thầu hơn 200 tỷ đồng. Nhưng tới nay dở dang, tạm dừng kiến thiết.Các kết luận thanh tra đã chỉ ra nguy cơ thất thoát của ụ tàu này là rất cao. Bởi, nó được xây đắp với ước muốn đáp ứng công suất đóng tàu 1,1 triệu DWT/năm, nhưng như công bố của Chính phủ đã rộng rãi lần đề cập, nhà máy giờ chỉ hoạt động cầm hạn độ, đóng tàu nhỏ xíu, tu bổ là chính.Hạng mục khác là cầu tàu nhập nguyên vật liệu có giá trị phù hợp đồng 124 tỷ đồng.

Hiện hạng mục này vẫn lâm thời dừng xây dừng, chưa đưa tham gia sử dụng trong khoảng 2010 tới nay.Gói thầu Cổng trục 700T với trị giá 360 tỷ đồng. Chủ đầu tư đã tạm thời ứng hơn 160 tỷ đồng nhưng dự án cũng trợ thời dừng kiến thiết. Giống như ụ tàu số 2, cũng vì quy mô quá to lớn nên cổng trục này có khiến cho tiếp cũng không có tính năng gì.

Lối ra nào cho dự án?

Thông báo của Chính phủ gửi Quốc hội vừa mới đây cho thấy, mai sau của công trình/công ti này còn khá mờ mịt cho dù tổ chức kinh doanh được bàn giao trong khoảng Vinashin về PVN từ tháng 6/2010.

Theo công bố của Chính phủ, vướng bận rộn lớn nhất của công ti là phải chịu gánh nặng vốn đầu tư lớn do thua lỗ từ giai đoạn chủ sở hữu là Vinashin; chi phí tài sản nhất định quá lớn trong khi không có đối tượng mua hàng để khai thác hết công suất các hạng mục đã đầu cơ; cơ sở vật chất vật chất của công ti còn thiếu và chưa đồng bộ, rộng rãi hạng mục nhà cửa đầu tư còn dở dang và chưa kết thúc công việc quyết toán.

Trong công đoạn 2010-2016, sau khi được PVN tái cơ cấu, bổ sung nguồn vốn, công ty hoạt động chính yếu phụ thuộc các thích hợp đồng đóng mới, tu bổ với các công ty thuộc PVN. Tất nhiên, nguồn hợp đồng trong khoảng các đơn vị thuộc PVN càng ngày càng giảm, khi mà tổ chức kinh doanh không đạt yêu cầu để nhập cuộc các hoạt động đấu thầu do các khoản nợ và lỗ lũy kế từ công đoạn trước quá lớn.

"Hiện tại, công ty vẫn tiếp diễn có các đơn hàng xây dừng đóng mới, sữa chữa cho một vài các tàu hàng dịch vụ của các đơn vị trong ngành, dĩ nhiên trị giá các đơn hàng này không lớn", thông báo của Chính phủ cho hay.Dự án này đang nằm trong tầm ngắm của tổ chức cảnh sát điều tra Bộ Công an khi tiền vốn đầu cơ không phát huy hiệu quả.

Theo Lương Bằng

Vietnamnet


Xem tại: dịch vụ nhà đất