Những đô thị đang chìm dần ở châu Á và cái giá phải trả cho chuyển đổi khí hậu

Ở phía bắc Jakarta, cách không xa một bến Hoa Phượng đỏ nơi công nhân tháo cá thu đông lạnh, một tòa nhà vô chủ chìm sâu dưới một mét nước bất minh. Nhà kho này bị ngập trong khoảng năm 2007, sau khi những cơn mưa xối xả và triều cường nhấn chìm người ấy thành phố dưới gần bốn mét nước, cướp đi chỗ ở của nửa triệu người và gây ra tổng thiệt hại lên tới 550 triệu đô la Mỹ. Tòa nhà đã bị lãng quên kể từ lúc ấy.

Cộng đồng lụt luôn là một điều nhức nhối tại Jakarta, nhưng trong những năm vừa mới đây lại càng trở nên khác lạ trầm trọng hơn. Phổ thông thị trấn khác ở châu Á cũng đang bị ăn hiếp dọa bởi thảm họa này. Khi quả đât nóng lên, mực nước biển cũng dâng lên. Mưa bão lớn xuất hiện nhiều lần hơn và bão lốc xoáy nhiệt đới hình thành với cường độ mạnh hơn.

Bên cạnh đó, mặc cho nguy cơ lũ lụt gia tăng, các đô thị ven biển của châu Á vẫn không xong sản xuất và mở rộng. Theo Nhà băng Sản xuất Châu Á (ADB), số lượng người dân sống ở vùng đồng bằng đàn lụt ở châu Á dự kiến ​​sẽ tăng hơn gấp đôi trong khoảng từ năm 2000 tới năm 2060. Khi các thành phố đã sản xuất, họ làm nguy cơ xảy ra đàn lụt trầm trọng hơn bằng cách phủ kín mặt đất vốn có kĩ năng thu nạp nước tốt bằng bê tông và nhựa trục đường. Trong khoảng đó, số lượng và trị giá của cải có nguy cơ bị thiệt thòi cũng tăng lên. 13 trong tổng số 20 thị trấn dự kiến ​​sẽ có mức tăng lớn nhất về thiệt thòi hàng năm do đàn lụt từ năm 2005 tới 2050 đều ở châu Á.

Mặc dầu Akuarium là một khu dân cư tồi tàn nằm bên bờ biển, nhưng đứng trong khoảng đây không thể nào nhìn thấy biển bởi tuyến đường xã quá bụi bẩn. Có một bức tường ven biển chống ngập cao ba mét nằm ngay trong trục đường đi.

Trong nhiều thế kỷ gần đây, chính quyền Jakarta đã phân công phổ biến kỹ sư kiến tạo các công trình chặn đứng nguy cơ mực nước càng ngày càng dâng cao. Trong thế kỷ 18, họ xây đắp các kênh mương anh em; tham gia thế kỷ 19, họ cho xây đắp những bể lắng. Sau trận bọn tham gia năm 2007, bức tường ven biển dài 30 km ra đời, cùng lúc mở rộng và nạo vét thêm các bể lắng.

Ý tưởng rằng nước sẽ rút chỉ khi tự nhiên bị khắc dè bỉu vẫn luôn thôi thúc các nhà quy hoạch Indonesia sắm ra các ý định mới. Sau một trận lụt tàn khốc khác vào năm 2013, Tổng thống đã chỉ thị các bộ trưởng phải thẳng thừng hơn nữa. Kết quả là sự thành lập của Capital Integration Development, một dự án có trị giá lên tới 40 tỷ đô la, bao gồm một bức tường ven biển dài 25km và 17 hòn đảo nhân tạo mà sẽ bịt bí ẩn vịnh Jakarta.

Bức tường ven biển phòng tránh lũ tại Jakarta

Ý tưởnrg này đã gây tranh luận bởi chi tiêu vĩ đại và những thiệt hại nó sẽ gây ra lên hệ sinh thái biển tại vùng vịnh rất dị, và quan trọng hơn cả là thực tại, nó đã không giúp giải quyết xuất xứ quan trọng gây ra lũ lụt liên miên tại Jakarta: sự lún nền. Theo Heri Andreas, một nhà địa chất tại Viện Công nghệ Bandung, trong khi mực nước biển đang dâng cao thêm khoảng 0,8cm một năm, một phần ở phía bắc, vùng duyên hải Jakarta mỗi năm đang chìm dần 25cm.

40% quy mô Jakarta bây giờ đang ở dưới mực nước biển. Điều này đồng nghĩa với việc lượng nước trong chuỗi hệ thống thoát nước đáng lẽ sẽ thoát đi thì lại bị bận rộn kẹt trong thành phố. Và khi Jakarta chìm xuống, nó đang kéo các đê chống tập thể xuống cùng với nó.

Mặt khác, việc xây dựng các nhà máy và hệ thống ống giải quyết nước sạch rất tốn chi phí cao và tốn thời điểm, mà kết quả thì không thể nhận ra ngay được. Trái lại, Indonesia đang đi theo chiến lược ncicd (công trình tích hợp phòng chống bè đảng lụt ven biển) biến 1.000 ha đất khai hoang thành một thị trấn bên bờ sông trong thành hình dạng của một "garuda", một con chim thần thoại và cũng là biểu trưng của Indonesia. "Bằng bí quyết phát triển bắc Jakarta, công trình hứa hứa hẹn sẽ kết thúc ước muốn về một thành phố mang tầm phong cách quốc tế giới của giới tinh hoa chính trị Indonesia", Emma Colven thuộc Đại học Oklahoma, cho nhân thức. Công chúng đều muốn xây đắp những cơ sở cơ sở có thể nhìn thấy được ngay.

Tham gia 04 tuần tám, Chính phủ ra tín hiệu về một sự thay đổi. Chính phủ báo cáo ý tưởnrg làm sạch nguồn nước công cộng của Jakarta và cấu kết toàn đô thị lại với nhau trong nỗ lực nhằm chặn đứng việc khai thác nước ngầm. Ý tưởnrg ncicd cũng đã được sửa đổi. Bức tường ven biển sẽ không còn rào nói quanh vùng vịnh, và các hòn đảo nhân tạo cũng đang được tháo bỏ, dù rằng 2.000 ha đất vẫn sẽ bị thu hồi để phát hành. Nhờ vậy, chi tiêu đã giảm một nửa. .

Jakarta ko phải là đô thị châu Á duy nhất rút lại ý tưởng ban sơ về các ý tưởnrg lớn mang tính kỹ thuật trong những năm cách đây không lâu, và chấp hành các giải pháp giữ vững cộng đồng có chi tiêu thấp hơn. Sự chuyển đổi đáng xem xét nhất diễn ra tại Singapore, một nơi quen thuộc gì với các nhà máy nước lớn lao. Singapore cũng vừa chấm dứt xây đắp bể lắng với chi tiêu 164 triệu đô la Mỹ, một thánh các con phố gồm các trụ bê tông và được làm cho ráo nước bằng các con phố ống mà bạn có thể lái xe xuyên qua.

Thành phố rất kiêu hãnh về Marina Barrage, một chuỗi hệ thống máy bơm lớn tưởng với chín cổng thủy lực dài 27m để chặn lại các khu phố buôn bán bị ngập lụt, và nó nhà cửa trị giá 226 triệu SGD này thành một điểm hấp dẫn khách tham quan. Trong thập kỷ qua, Singapre đã chi tổng cộng 2,4 tỷ SGD cho các ống dẫn nước. Dĩ nhiên, khi đô thị nhỏ bé này hết chỗ cho các nhà cửa mới khổng lồ, và khi những cơn bão khốc liệt hơn ăn hiếp dọa sẽ vô hiệu ngay cả màng lưới thoát nước mới tân tiến nhất, Singapore đã phải suy nghĩ lại về phương pháp kiểm soát lượng nước mưa.

Tham gia năm 2006, Singapore đã đưa ra một ý tưởnrg về tăng kĩ năng kết nạp nước của đô thị bằng vẻ ngoài thiên nhiên, thông qua việc biến các kênh và hồ chứa thành suối và hồ và bằng cách phát hành vùng đất ngập nước và các không gian khác được thiết kế để chống bè đảng. Cuối cùng, đầm lầy có thể thu nhận lượng nước từ tập thể lụt một phương pháp hiệu quả, khi mà rừng đước giúp bảo kê các đô thị dọc bờ biển khỏi ảnh hưởng của những cơn bão.

Duy trì những giải pháp như trên rẻ rất hơn nhiều so với xây đắp các con đê bảo kê. Singapore đã chấm dứt 75 công trình gần giống như vậy trong thời kỳ 2010 đến 2018. Ý tưởnrg này cũng giúp thu hoạch nước mưa, là thể nghiệm chiến thắng trước tiên tại khu vực nhiệt đới. Tuy thế phần còn lại của châu Á, với chi phí bỏ ra cho phòng chống bọn lụt không được hào phóng tương tự, cam đoan sẽ đi theo lối mòn.

Mỹ Linh

Theo Trí thức trẻ/Economist


Xem nhiều hơn: bds