Thiếu lao động trầm trọng, Nhật Bản thử nghiệm chính sách người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà táo tợn

Y tá người Philippines Candy Alovera chỉ có 1 thời cơ duy nhất. Cô và chồng phải học tiếng Nhật và vượt lên kỳ thi chuyên môn đầy khó khăn ngay trong lần đầu tiên. Giả dụ đỗ, họ có thể mang đứa đại trượng phu 7 tuổi từ Philippines sang Nhật và nhận việc khiến có mức doanh thu cao gấp 5 lần so với ở quê nhà. Còn ví như thất bại, họ sẽ phải rời Nhật.

Bên cạnh những chính sách như vậy sẽ được coi là khắc nghiệt ở nhiều nước phương Tây, thực ra ở Nhật Bản đó lại là 1 chế độ linh hoạt. Là một trong những nước nhà có thái độ chống người người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà khỏe khoắn nhất trên nhân loại, Nhật đang nỗ lực hấp dẫn người công lao để lấp đầy nhu cầu tuyển dụng ở nhiều vị trí, từ hái táo cho đến giải quyết hành lý ở sân bay.

Dĩ nhiên, để khiến cho được điều đó, đất nước này đang ứng dụng những quy tắc hà khắc để có phân mục bỏ nguy cơ rơi tham gia tình trạng người nhập cư gây ra bất ổn chính trị và phố hội như ở Mỹ và châu Âu. Trong phổ thông trường phù hợp, các công sức nước ngoài không thể đem theo người thân và không được ở lại quá 5 năm. Hồ hết các chương trình đều có đòi hỏi khá cao về tiếng Nhật. Chỉ một số ngành nghề quá thiếu nhân lực mới bảo đảm sẽ đem tới cho công phu nhập cư quyền ở lại dài lâu, và chính phủ cũng có chuyên mục bỏ chế độ này giả dụ hiện trạng khan thảng hoặc được cải thiện.

"Thật khó khăn khi quyết định để con ở lại, nhưng cuối cùng thì đó là vấn đề tốt nhất cho nó", Alovera nói. Cô được phép làm việc ở Nhật trong 3 năm, trong lúc sẵn sàng cho kỳ thi.

Thể nghiệm của Nhật Phiên bản – vốn bị nhiều lãnh đạo tổ chức và các công ty nhân quyền cho là quá hà khắc – là một bài kiểm tra để xem liệu Nhật có thể bằng lòng công trạng người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà mà không kéo theo làn sóng dân túy đã biến nhập cư thành nhân tố gây bàn cãi nhức nhói như ở Đức, Mỹ, Italy và Anh hay không.

Trong 4 năm qua, số lượng công phu nước ngoài ở Nhật đã tăng gần gấp đôi, lên 1,46 triệu người. Hệ thống visa mới dự định sẽ khiến cho con số tiếp diễn tăng lên. Ngoài ra đó nền chính trị Nhật Phiên bản đang ở trong hiện trạng bình ổn với sự chỉ huy dài lâu của Thủ tướng Shinzo Abe. Trong một thăm dò thi hành trên 27 non sông bởi Viện tìm hiểu Pew trong năm ngoái, Nhật là nước độc nhất vô nhị muốn có lượng người muốn có thêm công huân nhập cư lớn hơn số người muốn con số giảm xuống.

Đương nhiên, những chiến lược liên quan tới người người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà được thông qua gấp rút đã làm dấy lên mối lo sợ rằng công tích nhập cư sẽ khó khăn hòa nhập với thị trấn hội và phát hành gánh nặng nguồn vốn cho hệ thống y tế công.

Hàng trăm năm nay, Nhật Bản đầy đủ đóng cửa với người người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà bởi thấp thỏm họ sẽ gây ra bất ổn. Nhật cũng không trải qua làn sóng người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà sau thế chiến thứ nhì giống như rộng rãi nước phương Tây. Vị trí địa lý là 1 quốc đảo đem tới cho Nhật ưu điểm tự nhiên trong việc điều hành biên thuỳ. Tất nhiên Thủ tướng Abe luôn nhắc đến những ích lợi về mặt kinh tế để chào đón công sức nước ngoài. Ông nghĩ rằng họ sẽ giúp thúc đẩy kinh tế và làm những công việc mà người Nhật không muốn làm cho.

Dân số Nhật Bản đã suy giảm suốt 10 năm nay, khi mà gần 30% dân số là trong khoảng 65 tuổi trở lên. Năm rồi, số người Nhật sống ở Nhật giảm khoảng 430.000 người, tương đương dân số của Oakland, California, tạo ra trạng thái khan hi hữu người công trạng hiểm nguy nhất trong hơn 40 năm. Các khu chợ thuận tiện trước đó thường thành lập cửa 24/7 giờ phải đóng cửa trước nửa đêm vì thiếu viên chức, các tổ chức kinh doanh chuyên chở cũng thu nhỏ sườn giờ giao hàng. Quân đội thiếu hụt lính mới.

Trước đây Nhật đã từng có 1 lần thí nghiệm chính sách nhập cư nhưng lại làm cho rõ nét thêm sự tranh chấp trong thái độ với người người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà. Năm 1990, khi bong bóng của cải đang ở cực điểm, Nhật mở đầu chào đón con cháu của những người Nhật đã phải thiên cư tới các nước khu vực châu Mỹ trong những năm 1920 và 1930. Hàng nghìn người từ Brazil, Peru và các nước khác đã vào Nhật để làm cho trong các nhà máy. Tuy nhiên, sau đó bong bóng đổ vỡ, xuất khẩu giảm sút và tỷ lệ thất nghiệp tăng lên, chính phủ Nhật bồi thường tiền mặt cho những người này để họ quay đi về các nước khu vực châu Mỹ.

Khi kinh tế hồi phục, một số chủ doanh nghiệp đã nỗ lực sử dụng chuỗi hệ thống người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà đã có từ những năm 1990 để chào đón người nước ngoài vào khiến việc trong quãng thời điểm 3-5 năm.

Ông Abe từng nói rằng ông muốn "cung cấp những ngành nghề thực thụ cần người công tích bằng phương pháp bằng lòng những công lao nhập cư sẽ chỉ ở lại một thời điểm ngắn và không dĩ nhiên người thân". Tuy nhiên, thực tại cho thấy để thành lập cánh cửa một cách thức cẩn trọng ko phải là điều thuận tiện. Khi chính phủ tuyên bố chỉ hạn nhạo báng chương trình visa mới trong 5 ngành nghề, một loạt ngành nghề khác cũng báo cáo yên cầu quyền lợi tương tự. Sau cuối thì con số tăng cao 14 lĩnh vực.

Luật mới có hiệu lực từ 04 tuần 4 với hi vọng trong 5 năm đến có thể tuyển thêm 340.000 lao động nước ngoài cho những địa điểm đòi hỏi kỹ năng thấp. Tất nhiên, các địa phương và tổ chức vẫn có phần lo ngại. Nagasaki Industry Co., công ti chế tạo ở đô thị Nagoya, đang dựa vào vào các công huân nhập cư được phép khiến cho việc ở Nhật theo chuỗi hệ thống cũ. Đương nhiên theo chương trình cấp visa mới thì công việc của họ lại được coi là có trình độ cao.

Chương trình này chuẩn y chính phủ giảm chấp nhận người người nước ngoài vào định cư tại đất nước nhà nếu như như kinh tế suy thoái hoặc công nghệ giúp ý định về công sức giảm bớt. Các chuyên gia kinh tế tại Mitsubishi Research Institute dự đoán trạng thái thiếu hụt công sức ở Nhật Phiên bản sẽ đạt đỉnh tham gia năm tới, thiếu khoảng 2 triệu công phu, và sẽ nhẩn nha giảm xuống. Đến năm 2028 ý định có thể về 0 nhờ những tân tiến trong kĩ nghệ robot và AI.

Còn ở thời điểm hiện nay, người công lao nước ngoài đang ở vị thế tốt vì Nhật Bạn dạng phải cạnh tranh với một số nước châu Á khác trong việc thu hút công phu. Mỗi năm Hàn Quốc cấp khoảng 45.000 visa cho người lao động trong khoảng các nước như Pakistan và Nepal, chủ đạo là các công tác trong ngành chế biến và thủy sản. Đài Loan (China) cũng dự định ra luật mới để thu hút công trạng nước ngoài.

Mitsuru Nishigaki điều hành 1 trường đào tạo tiếng Nhật ở Yangon, Myanmar. Trường sẽ giới thiệu sinh viên cho các nhà phỏng vấn Nhật Bạn dạng, Hiện có 45 học sinh sắp sang Nhật để làm cho việc cho 1 chuỗi nhà hàng theo chương trình visa mới. Ông Nishigaki cho nhân thức một vài người Myanmar thích đi khiến ở Hàn Quốc hơn vì chế độ tốt hơn và phí môi giới cũng ít hơn. Tất nhiên sang Nhật lại giúp người công lao có thêm phổ thông tài năng sẽ có ích khi họ trở về quê nhà.

Nhân tố kiện khiến việc của người lao động nước ngoài trong các nhà máy ở Nhật Phiên bản gây phổ thông xem xét từ năm ngoái, sau 1 vụ lùm xùm. Thăm dò của Bộ Tư pháp cho thấy 9.052 tu nghiệp sinh (tương đương 2% tổng số) bỏ việc trong năm ngoái vì bị đối xử không vô tư. Có 171 thiệt mạng trong khoảng năm 2012 đến 2017, trong đó 17 người trẫm mình.

Alovera (32 tuổi) mở màn nghĩ tới chuyện sang Nhật khiến việc sau khi sang chơi với chị gái đang sống ở Nhật. Giờ đây cô đi học từ 9h sáng đến 4h30 chiều, 6 ngày 1 tuần. Buổi tối, cô quay trở lại ký túc xá cũ kỹ với những bức tường chóc sơn và mùi ẩm ướt. Cô học thêm một số tiếng nữa, nhiều lúc nghe thông tin bằng tiếng Nhật trên radio. Trên tường dán đầy những tờ báo tiếng Nhật, tuy nhiên là ảnh đứa đàn ông 7 tuổi cô. Hiện nhỏ dại đang sống của bà nội ở Philippines.

Sau 6 tháng huấn luyện, cô sẽ được phân việc ở 1 nhà dưỡng lão ở một vùng nông thôn. Chồng cô cũng đi theo chương trình này nhưng được phân việc ở nơi bí quyết đó 1 giờ lái xe.

Ở Philippines, nơi Alovera đã khiến y tá được 5 năm, cô nhận 287 đô la Mỹ mỗi bốn tuần. Ở Nhật cô sẽ nhận được mức lương cao gấp 5 lần.

Vừa mới đây hai hậu phi chồng đã có một phen hoảng hốt khi đứa bé nhỏ bị sốt. Họ lo sợ tí hon bận rộn sốt xuất huyết sau khi bạn học của gầy tắt thở vì căn bệnh này. Alovera chẳng thể dồn vào một chỗ vào việc học. "Đôi khi tôi nghĩ là mình muốn về nhà, về với gia đình. Nhưng nguyên nhân trước tiên làm tôi đến đây cũng là vì mái nhà".

Thu Hương

Theo Trí thức trẻ/WSJ


Tham khảo thêm: bds