Từ cú ngã của 'kỳ lân' WeWork, Shark Bình “vỗ mặt” giới đầu tư với thuật ngữ mới: 'Ngáo bóng'

Không chỉ phổ quát lần giận dữ gay gắt với startup bằng các cụm trong khoảng "ngáo giá’ - định giá đơn vị quá cao, "ngáo nghệ"- lạm dụng thuật ngữ công nghệ để gom tham gia sản phẩm của chính mình,…gần đây nhất Shark Nguyễn Hòa Bình, Chủ tịch cơ quan NextTech còn chuyển sang "bắt bệnh" cho giới đầu cơ với một thuật ngữ do ông tự dè bỉu ra: "Ngáo bóng".

Một trong những thương vụ đình đám nhất cho hiện tượng này là WeWork, startup từng được định giá lên đến 47 tỷ đô la nhưng sau khi giấy tờ IPO được tung ra, con số này chỉ còn chưa đầy 10 tỷ đô la Mỹ.

Không phủ kiếm được nghĩa vụ trước tiên thuộc về Founder kiêm CEO Adam Neumann, nhưng Shark Nguyễn Hòa Bình cho rằng câu chuyện này còn có tầm nhìn khác khá lôi cuốn và tương quan với hoạt động mua bán đầu cơ công nghệ ngay tại vietnam hiện thời, đó là: Chính các nhà đầu tư đang "ngáo bóng", chuyên bơm tiền vào để thổi bong bóng giá trị của các startup nhằm mục đích dễ kiếm lãi sau này.

Thây mặt điển hình là Masayoshi Son, CEO của Softbank, một "phù thuỷ" về đầu cơ công nghệ thế giới với các vụ mua bán đầu cơ thắng lợi kinh điển vào Yahoo và Alibaba trong khoảng 20 năm trước. Từ lợi nhuận và uy tín to con nhờ các vụ mua bán này, ông đã vận động được quỹ Vision Fund 100 tỷ đô la để đầu cơ tham gia các startup kinh tế chia sẻ tiếp theo như Uber, WeWork, Grab,…

Quy trình "thổi bóng" định giá startup của ông như sau:

1. Tậu một hoạt động mua bán đủ lớn (Chả hạn: Gọi xe với Uber/Grab, bất động sản với WeWork) và bơm vốn thật mạnh qua nhiều vòng đầu cơ để thực thi mô phỏng "lost leader" - bán hàng dưới giá vốn và chịu lỗ nặng. Mục tiêu hướng đến là educate (giáo dục) thị trường và đè chết các tình địch.

2. Khi thị trường đã được educate và các đối phương ít tiền hơn đã bị quét sạch vì không chịu nổi khó khăn giá thì tự nhiên startup biến thành nhà độc quyền. Khi đó startup có thể dễ ợt tăng giá sản phẩm, dịch vụ để kiếm được hưởng nhuận, hoặc bán lại cho nhà đầu tư khác hay IPO lên sàn bán cho công chúng…

Từ cú ngã của kỳ lân WeWork, Shark Bình “vỗ mặt” giới đầu tư với thuật ngữ mới: Ngáo bóng - Ảnh 1.

CEO Adam Neumann của WeWork, người vừa phải từ chức vì hàng loạt bế bối liên quan đến chuyện dùng cần sa, bòn rút tài sản công ty để chi tiêu xa xỉ cho mục đích cá nhân.

Tuy nhiên trong quan niệm của Shark Nguyễn Hòa Bình, phương án thổi bóng startup này có thể đem lại các tính năng phụ không móng muốn.

1. Đối với startup: Vì được bơm vốn không giới hạn, không cần đếm xỉa tới hiệu quả kinh doanh nên bạn dạng thân startup và người thành lập trở nên hư hỏng, nương tựa thái quá vào vùng "Comfort Zone" (vùng thoải mái) là "Đốt, Đốt nữa, Đốt mãi". Kết quá là họ đi quá xa, dẫn đến một mô hình kinh doanh không thể sinh lời được nữa.

Dường như định giá được thổi lên quá nhanh sẽ dẫn đến trạng thái "ngáo giá", không thể gọi vốn các vòng sau vì định giá quá cao. Khi đó nguy cơ vỡ vạc như WeWork là rất lớn.

2. Đối với ngành: Kéo theo cả ngành phải "chạy đua trang bị" bằng các vòng gọi vốn đốt tiền liên miên. Cuộc chơi khi đó biến thành game của các nhà đầu tư vốn đầu tư chứ không còn là của các doanh nhân công nghệ vốn phải lấy đổi mới sáng tạo làm cho nòng cốt nữa, vì đổi mới sáng tạo có thể bị triệt tiêu bởi chiêu "lấy giết đè người" của một số startup chuyên nghiệp gọi vốn đốt tiền.

3. Đối với phố hội: Giá trị mấu chốt của chủ nghĩa tư bạn dạng là các đơn vị phát triển các vật phẩm phục vụ tốt và rẻ hơn nhờ cạnh tranh lành mạnh. Ngược lại, mô hình "Burn-to-Last" (đốt tiền để tồn tại) nói trên là phi kinh tế hoạt động mua bán, bị các nhà phân tách phán xét là "ngụy tư phiên bản", tạo ra một hoạt động mua bán thiếu lành mạnh và nguy cơ độc quyền hiển hiện. Hiểu một cách đơn giản thì hàng tốt (bởi các startup thay đổi sáng tạo nhưng ít vốn) có thể bị hàng rẻ và kém chất lượng (của các startup chuyên nghiệp gọi vốn đốt tiền) đè bẹp và thao túng.

Trong khoảng đó, Shark Nguyễn Hòa Bình cho rằng phiên bản thân các startup và ngay cả các chủ đầu tư cần phải thức giấc ra trong việc lạm dụng đòn bẩy vốn để thâu tóm hoạt động mua bán. Ngoài ra, phía tập đoàn quản lý nhà nước cũng cần nhận mặt các chiêu trò đầu tư thâu tóm thị trường để nhìn xa và điều tiết chính sách nhằm kiểm soát an ninh tổ chức bản địa trước cơn bão vốn, giảm thiểu trường hợp thị trường công nghệ rơi vào tay một vài nhà tư bản nước ngoài.


Theo PV

Trí thức trẻ


Xem tại: dịch vụ bất động sản