Hãy biết thế nào là Đủ, vì đằng sau mỗi sự hy vọng đều là những nỗi lo âu: Sợ không có được và sợ bị mất đi

Có bạn nào đó đã nói rằng: tiền có thể tìm được một căn nhà nhưng không sắm nổi một mái ấm, mua được một chiếc giường nhưng không tậu nổi giấc ngủ ngon, tìm được chiếc đồng hồ sang trọng nhưng không sắm nổi thời gian, sắm được địa vị nhưng không sắm được sự tôn trọng, sắm được sự bằng lòng trợ thì nhưng không tậu nổi một đời an ninh.

Thuở xưa, Đại đế Alexander xứ Hy Lạp là một vị hoàng đế bách chiến bách thắng. Ông chinh phục các nước hàng xóm, mở mang cương vực trong khoảng Hy Lạp cho đến Ấn Độ. Khi lên ngôi hoàng đế, Alexander tâm sự với thầy bản thân là vị hiền triết Aristotle: “Con sẽ đoạt được Người nào Cập và Thổ Nhĩ Kỳ.”

Aristotle hỏi: “Rồi sao nữa?”

“Rồi con sẽ đem quân đi tiến công Ba Tư và các nước Trung Đông.”

“Rồi sao nữa?”

“Con sẽ tiến công Afghanistan và Ấn Độ.”

“Rồi sao nữa?”

Alexander suy nghĩ một hồi: “Sau đó thì con có thể ngủ một phương pháp bình yên.”

Aristotle cười cợt nói: “Con hỡi, tại sao con không ngủ một giấc an toàn ngay đêm nay có phải hơn không?”

Chúng ta cũng thế. Chúng ta cứ cho rằng để có được hạnh phúc thì bản thân mình cần yếu thêm điều này, phải giải quyết được thứ kia. Chúng ta tự cột trói mình trong những nỗi kỳ vọng, tham muốn, bị chi phối bởi bao lăm thứ tiêu chuẩn của phố hội, tiêu chuẩn của những người bao quanh, tiêu chuẩn của bản thân mình, tới nỗi ngộp thở và mỏi mệt. 

Hãy biết thế nào là Đủ, vì đằng sau mỗi sự kỳ vọng đều là những nỗi sợ hãi: Sợ không có được và sợ bị mất đi - Ảnh 1.

Khi còn nhỏ dại, chúng ta có thời điểm và sức khỏe, chúng ta náo nức với thế cục nhưng đa phần chúng ta lại không có được tiền bạc, sự phong lưu hay sự tự do. Khi trưởng thành, để trở thành phong lưu và tự do thì chúng ta yêu cầu đem thời điểm và sức khỏe ra để tiến công đổi. Rồi đến khi về già, chúng ta có thể có thời điểm và tiền bạc, nhưng sức khỏe và tâm huyết với cuộc sống thì đã không còn.

Chúng ta bị chi phối bởi những yếu tố đó suốt thế cuộc và cứ luôn luẩn quẩn trong cái vòng tròn của sự bít tất tay, của nỗi thất vọng với toan lo. Chúng ta đặt quá đa dạng sức ép lên đôi vai của bản thân.

Nền văn hóa vật chất khiến cho chúng ta không khi nào cảm thấy đủ. Khi so sánh phiên bản thân với người khác, chúng ta luôn cảm thấy thiếu thốn, thấy không theo kịp người khác, thấy thấp kém hơn nên đành phải không kết thúc nỗ lực. Thậm chí phải nỗ lực một bí quyết thiếu thực tiễn, cố gắng một phương pháp thiếu sáng suốt, cố gắng đến nỗi kiệt quệ cả về sức khỏe lẫn ý thức. 

Cứ tưởng rằng phố hội càng tạo ra thì cuộc sống của con người sẽ càng vui vẻ. Nhưng không. Phường hội phát triển càng khiến cho căn bệnh trầm cảm, nỗi găng tay và run sợ mãn tính bùng nổ khắp thế giới.

Sống trong thời đại tạo ra, chúng ta vô thức phải liên tiếp chạy đua với nó. Nền kinh tế tiêu xài không hoàn thành mời gọi quần chúng chi tiêu và thưởng thức. Chính phủ kích cầu, ngân hàng mời gọi đủ các loại hình nguồn vốn vay thu hút – chi phí trước, trả tiền sau. Chúng ta biến thành những con rối bị cuốn tham gia vòng xoáy chi tiêu, trả tiền hóa đơn và trả nợ.

Bạn có thấy xót xa không, khi ở những giang sơn như Nhật Phiên bản, Mỹ, Hàn Quốc… vẫn nhan nhản những câu chuyện đau lòng kể về khách hàng nào đó làm việc quá sức đến nỗi mất mạng? Hay những câu chuyện về người nổi tiếng – vô cùng giàu sang và quyền lực nhưng lại phải lựa chọn cái chết để đánh tháo bạn dạng thân khỏi cái vòng xoáy áp lực không có lối ra.

Bạn có thấy xót xa không, khi Trái Đất ngày bữa nay đang phải oằn bản thân mình âu sầu trước biến đổi khí hậu, là hậu quả của lòng tham và thói tiêu xài vô độ của nhân loại? 

Bạn có thấy xót xa không, khi thế hệ trẻ đang phải gánh chịu những nỗi bất an, lo ngại cho tương lai của chúng, cho lời cảnh báo về cuộc đại tuyệt chủng lần thứ 6 đang ở rất gần?

Chúng ta thường bật cười chế giễu giễu cợt bà cung phi tham lam của ông lão tiến công cá trong câu chuyện "Ông lão đánh cá và con cá vàng", nhưng xét kỹ lại, liệu chúng ta có giống bà vợ ấy không? Liệu chúng ta đã bao giờ cảm thấy thỏa mãn hay bằng lòng với những nhân tố kiện mà mình đang có?

Chúng ta luôn có thiên hướng dồn vào một chỗ vào những gì mà chính mình còn thiếu, chứ ít khi cảm thấy hàm ơn cho những vấn đề kiện mà chúng ta đã và đang may mắn có được trong đời. 

Khi chưa có được yếu tố mà ta mong muốn như tiền nong, tình cảm, địa vị, danh tiếng, ích lợi... thì chúng ta mất ăn mất ngủ nghĩ suy, tính toán để có nó cho bằng được. Và khi đã làm được rồi, chúng ta tức tốc sẽ lại muốn rộng rãi thêm, cùng lúc lo âu về việc bị mất đi những gì mà ta đã tốn công để đạt được.  

Hãy biết thế nào là Đủ, vì đằng sau mỗi sự kỳ vọng đều là những nỗi sợ hãi: Sợ không có được và sợ bị mất đi - Ảnh 2.

Liệu bí quyết tư duy "càng phổ biến càng tốt" có phải là chính xác? Giả dụ cứ mua mọi cách thức để phục vụ cho những tham vọng của phiên bản thân thì có phải là cách thức để giúp chúng ta làm được hạnh phúc hay không?

Đằng sau mỗi sự kỳ vọng đều là những nỗi khiếp sợ: sợ không có được và sợ bị mất đi. Một khi có tham vọng là cùng lúc sẽ có nỗi bất an và lo lắng đi kèm.  

Hãy biết thế nào là Đủ, vì đằng sau mỗi sự kỳ vọng đều là những nỗi sợ hãi: Sợ không có được và sợ bị mất đi - Ảnh 3.

Rồi sẽ đến lúc bạn thật sự cảm thấy mệt mỏi với những tham vọng và tiêu chuẩn đã đặt ra của chính phiên bản thân bản thân. chậm tiến độ cũng là lúc bạn nhìn thấy rằng: Khi chạy đuổi theo lòng tham thì bạn chưa bao giờ đích thực được sống. Việc chỉ chằm chặp đeo đuổi những chiến thắng ở bên ngoài không thể nào đem đến sự an ninh và vui vẻ nội tại cho bạn được.

Đương nhiên, những ước muốn và khát vọng thay đổi là cần thiết cho sự phát triển của cá nhân cũng như toàn thị trấn hội, nhưng nó sẽ đích thực là thảm họa khi trở thành tham lam mù quáng và bất chấp hậu quả về sau. Vì thế, chúng ta hãy nỗ lực để trở nên thức giấc giác trước phương pháp sống, trước mỗi sự chọn lựa, trước quyết định hành động của chính mình. Hãy tỉnh táo để không bị cuốn tham gia vòng xoáy cuồng mê về vật chất của kỷ nghuyên. 

Sợ hãi về việc thu thập và tích trữ không bao giờ có thể đem tới an ninh. Hãy có cách nhìn thực tế và trung thực trước những nhu cầu của bạn dạng thân bản thân mình. Khi bạn nhìn thấy vấn đề gì mới thực sự là cần thiết cho cuộc thế của mình thì bạn sẽ buông bỏ được những gánh nặng của tiêu chuẩn, của sự kỳ vọng, của lòng tham… Khi ấy bạn sẽ an vui vì lòng tham không còn làm cho khổ bạn thêm được nữa.

Dù ngày bữa nay bạn là khách hàng nào, bạn đang ở trong hoàn cảnh nào thì bạn vẫn có thể chọn cách nghĩ, bí quyết sống vui vẻ. Đầy đủ phụ thuộc vào việc bạn nhìn cuộc sống của chính mình ở giác độ nào, nhìn bằng tâm thái ra sao.

Câu chuyện về Anthony Ray Hinton, được trích trong cuốn sách "Hỷ lạc từ tâm" (nguyên tác "The Book of Joy" của Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 và Đức Tổng Giám mục Nam Phi Desmond Tutu), là một minh chứng kỳ diệu. 

Anthony Ray Hinton đã bị bắt giam ở Alabama, Hoa Kỳ. Ông bị buộc tội và bị tuyên án tử hình vì một tội ác nghiệt mà ông ấy chẳng phải có liên quan. Ông bị biệt giam tại một trại giam tử tù trong suốt 30 năm chỉ vì phiên bản thân là người da đen và không được qui định thời bấy giờ bảo kê. 

Sau 30 năm, phần lớn các bạn tù từng được ông giúp đỡ đã kiến nghị với quản giáo trại giam và đòi hỏi trả tự do cho người con trai tử tế và lương thiện này.

Một ngày nọ, ông Hinton đã tâm can với người bạn của bản thân: "Quả đât không mang tới cho bạn thú vui, bởi vậy trái đất chẳng thể mang nó đi được. Bạn có thể để mọi người bước tham gia cuộc sống của chính mình và thậm chí phá hủy nó, nhưng tôi từ chối để cho bất kỳ ai lấy đi niềm an vui của tôi.”

“Tôi thức dậy vào buổi sáng, và tôi không cần khách hàng nào khác phải khiến cho tôi cười. Tôi sẽ tự cười với bản thân mình, do vì tôi đã được ban phước để được trông thấy một ngày mới. Và khi bạn thấy bản thân được may mắn để có thêm một ngày mới, yếu tố này sẽ không người điều khiển mang tới cho bạn thú vui.” 

“Tôi không lúng túng chạy quành và nói: 'Trời ơi, tôi không có đến một đồng đô la Mỹ trong túi.' Tôi không đon đả đến việc có một đô la trong túi, mà vấn đề tôi thực thụ nhiệt tình là tôi đã may mắn được nhận ra rạng đông. Bạn nhân thức có bao lăm người có tiền nhưng đã không thể thức dậy vào buổi sáng ngày bữa nay không? Vì vậy, cái nào tốt hơn - có một tỷ đô la và không thức dậy nữa, hay là cháy túi mà vẫn thức dậy được? Tôi sẽ chọn lựa cháy túi để được thức dậy vào bất kỳ ngày nào trong tuần.”

Hãy biết thế nào là Đủ, vì đằng sau mỗi sự kỳ vọng đều là những nỗi sợ hãi: Sợ không có được và sợ bị mất đi - Ảnh 4.

“Tôi đã nói với người dẫn chương trình CNN vào hồi tháng Sáu rằng tôi có ba đô la Mỹ năm mươi xu trong túi, và vì một lý do nào đó mà ngày hôm ấy tôi cảm thấy bản thân được êm ấm nhất trong đời. Cô ấy liền hỏi: 'Với ba đô la năm mươi xu ư?' Tôi tư vấn: 'Cô biết không, mẹ tôi chưa bao giờ dạy chúng tôi phải bươn chải ngoài phố hội để mà sắm cách thức nhận rộng rãi tiền nhất có thể. Mẹ tôi nói với chúng tôi về niềm vui vẻ sống động. Bà ấy nói với chúng tôi rằng khi các con êm ấm thì công chúng ở xung quanh các con cũng sẽ được vui vẻ theo.”

“Tôi nhìn tham gia phần lớn những người đang chiếm hữu đa số nhưng họ lại không hạnh phúc. Vâng, tôi đã bị mất đi ba mươi năm dài, ngày này qua ngày khác, bị giam giữ trong một căn phòng biệt giam chật chội. Cả nhà bạn nào cũng có những người quen mà họ chưa bao giờ phải ngồi tù - chưa bao giờ dù là một ngày, một giờ, hay một phút, nhưng họ lại không hạnh phúc. Tôi tự hỏi rằng: 'Tại sao vậy?' Tôi chẳng thể giải nghĩa cho bạn biết tại sao họ lại không êm ấm, nhưng tôi có thể nói với bạn rằng tôi hạnh phúc do vì tôi đã chọn lựa sống hạnh phúc."

Cảm giác vừa đủ khởi hành trong khoảng bên trong chứ chẳng hề đến từ nhân tố kiện bên ngoài. Nó xảy ra khi bạn bắt đầu ngừng so sánh, khi bạn khởi đầu đổi mới phương pháp nhìn của bản thân, trong khi bạn mở đầu vồ cập đến những giá trị bên trong hơn là vật chất bên ngoài, trong khi bạn mở đầu đi sắm niềm an vui thực sự. 

Hãy biết thế nào là Đủ, vì đằng sau mỗi sự kỳ vọng đều là những nỗi sợ hãi: Sợ không có được và sợ bị mất đi - Ảnh 5.

Khi ngừng lại những kỳ vọng và ước muốn, bạn tự tạo ra một khoảng bình yên ở trong tâm. Nơi đó không có suy tính, không có nỗi lo sợ, không có cảm giác so sánh và mất an toàn. Chúng ta không bị áp lực phải tính toán và cố làm việc không dứt nghỉ. 

Chúng ta sẽ khởi đầu nhìn được bức chụp toàn cảnh một phương pháp rõ nét và sáng sủa hơn. Chúng ta sẽ nắm bắt rõ hơn năng lực và trị giá thực của phiên bản thân, để trong khoảng đó có thể phát huy tốt nhất khả năng và nhân tố kiện của chính mình. Cần thiết nhất là chúng ta sẽ bắt đầu được chữa lành. Chúng ta sẽ cảm thu được niềm êm ấm và bình an sâu thẳm.

Theo Nguyễn Hiền đức

Trí thức trẻ


Đọc thêm: gia dat saigon