Tan vỡ quy hoạch, đổ vỡ thị trường, phá sản đi cùng nông gia

Mở rộng diện tích 1 cách thức ào ạt, phá đổ vỡ quy hoạch, không tôn trọng quy luật cung – cầu của thị trường, chế biến “vô tội vạ”, thúc đẩy năng suất nhưng không chú trọng chất lượng là những căn nguyên chính dẫn đến thực trạng đáng bi lụy của ngành nghề trồng trọt ở Tây Nguyên bây chừ.

Những năm 2006, 2007, 2008… giá mủ cao su tăng liên tục và đạt đỉnh điểm tham gia năm 2012 với mức 120 triệu tiền việt/tấn. Cây cao su khi ấy được xem là “quà trắng”, người người trồng cao su, nhà nhà trồng cao su, phớt lờ đầy đủ những cảnh báo về thị trường của các nhà kỹ thuật.

Diện tích cây cao su ở Tây Nguyên tăng lên gấp rút, phá vỡ lẽ quy hoạch chỉ trong một số năm. Như một yếu tố thế tất, ngay sau đó, giá mủ cao su khởi đầu lao dốc liên tục trong khoảng 120 triệu/tấn xuống còn 90 triệu, 60 triệu và định hình ở mức khoảng 30 triệu trong rộng rãi năm nay. Từ dân cày tới tổ chức trồng cao su đều điêu đứng với giá bán mủ như thế này.

Vỡ quy hoạch, vỡ thị trường, vỡ nợ đồng hành nhà nông - Ảnh 1.

Diện tích cây cà phê nước ta khoảng 720.000 ha, riêng Tây Nguyên chiếm hữu khoảng 630.000 ha.

Cũng gần giống như cao su, vì giá hồ tiêu tăng lên, có lúc đạt hơn 230.000 đồng/kg, dân cày đã bất chấp cảnh báo, trồng một bí quyết ồ ạt. Theo quy hoạch tới năm 2020, góc nhìn đến 2025, quy mô hồ tiêu của cả nước là 50.000 ha nhưng chỉ trong một số năm, riêng Tây Nguyên đã có tới gần 93.000 ha, nâng tổng quy mô hồ tiêu cả nước lên 150.000, phá đổ vỡ quy hoạch.

Ông Hà Ngọc Uyển, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Kiểm soát an ninh thực vật thức giấc Gia Lai cho nhân thức, thời điểm giá hồ tiêu tăng cao, các cấp tính năng ở địa phương đã liên tiếp khuyến cáo đến bà con nông dân không nên mở mang quy mô quá mức, phá vỡ vạc quy hoạch thế nhưng không thể ngăn nổi.

"Những năm trước, do giá  hồ tiêu được nên dân cày ào ạt, đổ xô trồng tiêu, kể cả những diện tích nằm trong quy hoạch cũng như quy mô ngoài quy hoạch. Đất không phù hợp dân cày cũng trồng. Chính bởi vậy đã phá vỡ quy hoạch” - ông Hà Ngọc Uyển cho biết.

Những quy mô hồ tiêu được dân cày bất chấp mở rộng trùng hợp đủ các nhân tố khoa học sẽ rất dễ dẫn đến dịch bệnh. Kết quả là toàn bộ vườn hồ tiêu đã chết khô, “vô phương cứu chữa”, người dân cày mất trắng vốn đầu tư, lâm vào cảnh nợ nần.

Còn những hộ trồng tiêu khác có thu hoạch được sản phẩm thì do phá tan vỡ quy hoạch, nguồn cung vượt quá xa so với yêu cầu của hoạt động mua bán nên đã làm giá tiêu giảm từ 200.000 đồng/kg xuống chỉ còn khoảng 50.000 đồng/kg (ngang với giá thành vật phẩm).

Diện tích cây cà phê nước ta khoảng 720.000 ha, riêng Tây Nguyên chiếm hữu khoảng 630.000 ha. Năm 2017 nước ta đã vượt Brazil biến thành nước xuất khẩu cà phê có sản lượng lớn nhất thế giới. Thế nhưng giá cà phê nguyên liệu nước ta lại thấp nhất nhân loại bởi chất lượng chưa cao.

Chuyên gia nông nghiệp Hoàng Trọng Thủy cho rằng, những năm qua, không chỉ cà phê mà hồ hết các sản phẩm khác của vietnam mới chỉ chú tâm tăng về sản lượng, khi mà chất lượng còn thấp nên giá trị đem đến không cao. Trong đó hồ tiêu và cà phê là những chả hạn tiêu biểu. Thêm tham gia đó, phá vỡ vạc quy hoạch, quy mô và sản lượng tăng cao, phá vỡ thăng bằng cung – cầu của thị trường sẽ càng làm cho giá các mặt hàng nông sản giảm sâu hơn.

Vỡ quy hoạch, vỡ thị trường, vỡ nợ đồng hành nhà nông - Ảnh 2.

Diện tích cây cao su ở Tây Nguyên tăng lên mau lẹ, phá tan vỡ quy hoạch chỉ trong một vài năm.

 

Theo ông Thủy: "Gần như các sản phẩm nông nghiệp của chúng ta chưa chú tâm về chất lượng, dư lượng thuốc bảo kê thực vật còn cao nên khó xuất khẩu vào những hoạt động mua bán có giá trị. Nông đại chúng ta vẫn dùng đa dạng thuốc bảo kê thực vật. Sản xuất mà không dựa trên nhu cầu của thị trường thì dù có được mùa, rớt giá là chuyện rất dễ nắm bắt. Sau cùng vẫn là câu chuyện trị giá đem đến không cao".

Nhân tố bảo đảm để nông dân yên ổn tâm chế biến đó là chuỗi trị giá nông phẩm phải có mối cấu kết nghiêm ngặt. Có nghĩa rằng, các tổ chức thu sắm, sản xuất và gắn kết với hoạt động mua bán tiêu thụ và nông dân phải gắn kết với nhau. Trong 4 nhà bao gồm nhà nông, nhà tổ chức, nhà công nghệ và Nhà nước cần yếu sự cấu kết nghiêm ngặt.

Ông Huỳnh Văn Thòn, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Tổ chức kinh doanh Cũ kĩ phần công ty Lộc Trời cho rằng, sự liên kết này trong thời gian qua chưa thực sự diễn ra. Vai trò vấn đề tiết của Nhà nước còn chưa cao. Chỉ đơn vị là có thể gắn kết được sản xuất với thị trường, mới ký được các hợp đồng tiêu thụ sản phẩm với nông dân.

Bởi vậy, trong hòa hợp 4 nhà, thì nhà nông, tổ chức, nhà kỹ thuật nên là 3 chủ thể, ở địa điểm 3 đỉnh của 1 tam giác. Còn nhà nước ở giữa 3 đỉnh đó, nhập vai trò thiết kế như chính phủ vẫn nói, tức là vai trò tạo luật chơi, vai trò trọng tài và vai trò giễu cợt tài.

Khi giá nông sản trượt dốc, trong chuỗi trị giá sản xuất nông nghiệp nông dân luôn là đối tượng gánh chịu những thiệt thòi nặng vật nài nhất. Với giá tiêu, giá cao su, cà phê như thời điểm qua… không ít người đã phải lâm vào cảnh nợ nần, các khoản đầu cơ không có tài năng chi trả. Phá tan vỡ quy hoạch, phá tan vỡ hoạt động mua bán thì cũng đồng nghĩa, người nông dẫn phải đối mặt với chuyện “vỡ nợ” trên chính mảnh đất màu mỡ của bản thân./.

Theo Lê Bình

VOV


Xem thêm: dịch vụ bất động sản